Gouden letters en digitale toekomst: NTVT neemt uitgeverij in eigen hand

Het Nederlands Tijdschrift voor Tandheelkunde (NTVT) koos vorig jaar voor een ingrijpende koerswijziging: een nieuwe lay-out, een nieuwe website en een nieuw productiesysteem. Maar de stoerste beslissing was om de respectabele titel voortaan zelf uit te geven. “Heel spannend. Maar het was een goede beslissing.”

Over dit tijdschrift met wetenschappelijke artikelen over tandheelkunde spreken we met eerbied, want het verschijnt al sinds 1894. NTVT kent een bewogen geschiedenis die langs verschillende redacties en uitgevers voerde. 

Beste weg voorwaarts

Een jaar geleden stonden het bestuur en (interim-)directeur Bart van Veldhuizen opnieuw op een kruispunt. “We wilden een nieuwe koers met minder print en meer digitaal, en kwamen tot de conclusie dat de samenwerking met onze partner/uitgever niet meer de beste weg voorwaarts was”, begint hij. 

Maar wat dan wel? Van Veldhuizen nam contact op met een goede bekende: uitgever Ton Roskam. “We kennen elkaar al jaren en ik vroeg hem advies met wie wij dit het beste konden aanpakken. Hij zei: waarom doe je het niet zelf?”

Allemaal nieuw

Dat betekende dat NTVT niet alleen de artikelen moest verzorgen, maar ook alle zaken die tot dat moment het pakkie-an van de uitgever waren: productie, vormgeving, marketing, distributie, abonnementenbeheer en klantenservice. 

Van Veldhuizen krabde zich nog eens achter de oren. “Ik kom uit de autotechniek en heb verschillend bestuurswerk gedaan, dus voor mij was het allemaal nieuw. Heel spannend. Maar ik zeg altijd: het gaat er vaak niet om wat je kunt, maar wie je kent. Dus Ton Roskam weer gebeld en hij adviseerde om met Pubble in gesprek te gaan. Het concept van een alles-in-één productiesysteem sprak ons erg aan. Want we hadden nog niks en moesten van alles.” 

Hele jaargang doornummeren

Ook Pubble kreeg er ineens uitdagingen bij. Het systeem kon aan veel eisen en wensen tegemoetkomen, maar er moest op een aantal cruciale punten op maat ontwikkeld worden voor NTVT. “Het begon al met de paginanummering. Die telt in wetenschappelijke tijdschriften een volledige jaargang door, dus dat maakte Pubble voor ons mogelijk.” 

Wetenschappelijke artikelen, daar kun je geen alineaatje uithalen als het niet past

Een ander punt was dat NTVT zo veel mogelijk binnen de voorgevormde lay-out (stramienen) wilde werken, maar dat er uit de wetenschappelijk artikelen geen letter mocht worden geschrapt. Van Veldhuizen: “Die artikelen zijn peer reviewed, dus door twee of drie deskundigen inhoudelijk gecontroleerd en van feedback voorzien. Daar kun je dus geen alineaatje uithalen als het niet past.” 

Met een doordachte vormgeving van de stramienen door Wouter Anbeek (Ontwerp van Wouter), advies van Pubble en productieondersteuning door JAWEL Media lukt het nu om alles netjes én volledig op de beschikbare pagina’s te plaatsen.

Gelijktijdig nieuwe website

En dan was dat alleen nog maar de afdeling print. Tegelijkertijd moest ook een geheel nieuwe website van de grond komen, met specifieke eisen en wensen die Pubble kon inbouwen. Een gedeelte draait al op Pubble Next, de nieuwe versie van Pubble die later dit jaar wordt gelanceerd. 

Kennispunten bijschrijven

Zo vinden we onder het kopje Academie van de nieuwe NTVT.nl een opvallende sectie met veel nieuwe Pubble-techniek. Hier kunnen tandheelkundigen, mondhygiënisten en studenten hun kennis up-to-date houden met e-learnings, (live-)webinars, podcasts en kennistoetsen, waarmee ze vervolgens punten aan hun kennisregister toevoegen.

Trots en opgelucht

“Ja, dat was best… spannend”, blikt Van Veldhuizen met gevoel voor understatement terug. “We konden gelukkig altijd snel schakelen met Pubble, de lijnen waren kort. Daar ben ik uitermate tevreden over.” 

“En ik heb er altijd het volste vertrouwen in gehad, maar ik zal eerlijk zeggen dat ik er soms ook een heel klein beetje van wakker heb gelegen. We hadden slechts drie maanden voorbereidingstijd waarin veel tegelijk moest gebeuren. Dat konden we niet allemaal uitgebreid testen. Dus toen in januari onze eerste nieuwe magazines van de drukpers liepen en met de juiste adresetiketten erop netjes bij de abonnees in de bus vielen, was er trots én opluchting. Het was ons gelukt.”

Gouden letters

Het tijdschrift en de website passen in de geheel vernieuwde huisstijl, die ook door Wouter Anbeek is ontwikkeld. “Ik werkte al vaker samen met Wouter. Hij maakt prachtige dingen en zorgt altijd voor samenhang met een verhaal erachter. Onze uitstraling heeft daardoor aan rust en stijl gewonnen. Echt prachtig”, zegt Van Veldhuizen. Om het nieuwe NTVT-tijdperk te markeren, schittert het gerestylde naamlogo voortaan in goudfolie op de cover. “Ook een idee van Wouter. De reacties van onze leden op de nieuwe uitstraling waren meteen heel positief: chique en klasse.” 

‘Het is leuk!’

Tot slot de hamvraag: hoe bevalt het leven als uitgever? “Het is leuk!’, ervaart Van Veldhuizen. “Gaat het al allemaal vanzelf, nee. Maar we hebben een kostenbesparing kunnen realiseren en onze online mogelijkheden uitgebreid. Dat kunnen we nu verder uitbouwen. Dus het is absoluut een goede beslissing geweest.”

1894: de eerste editie
In 1893 werd een gezelschap opgericht onder de pretentieuze naam Nederlandsche Tandmeesters-Vereeniging. Het is deze Vereeniging, toen bestaande uit slechts vijftien leden, die op 26 februari 1894 besloot tot het uitgeven van een Tijdschrift voor Tandheelkunde. Een kordaat besluit voor die dagen. John E. Gevers geldt als de grondlegger en drijvende kracht. Hij was de eerste hoofdredacteur. De leden van de Nederlandsche Tandmeesters-Vereeniging ontvingen het tijdschrift gratis. Niet-leden konden een jaargang, bestaande uit vijf nummers, aanschaffen voor een bedrag van vijf gulden. (bron: NTVT 2003; 110: 2-5)